PFOS-bodemverontreiniging in de omgeving van 3M Zwijndrecht: adviezen voor Kruibeke

Gepubliceerd op maandag 5 jul 2021 om 12:00
Ook Kruibeke ondervindt de impact van de PFOS-vervuiling vanuit de 3M-fabriek in het nabijgelegen Zwijndrecht. U lees hier welke voorzorgsmaatregelen er gelden en welke acties er worden ondernomen ter bescherming van mens en dier op ons grondgebied.

PFOS-blootstelling

De mogelijke gezondheidseffecten van PFOS-blootstelling treden niet acuut op, maar gezien de hoge meetwaarden die in de omgeving van de 3M-fabriek in Zwijndrecht zijn aangetroffen, en er tegelijk nog te weinig geweten is over de verspreiding van deze stoffen, hoe mensen eraan worden blootgesteld en wat de gezondheidsimpact is van een langetermijnblootstelling, zijn het pure voorzorgmaatregelen in afwachting van meer kennisopbouw en meer gerichte acties.

Deze maatregelen hebben als doel om de mogelijke blootstelling aan PFOS te beperken en de bevolking te informeren wat ze daarvoor kunnen doen, terwijl er acties ondernomen worden om meer kennis te vergaren.

Voorzorgsmaatregelen Zorg en Gezondheid:

In een straal van 1,5k km van de 3M-site (NIET voor inwoners Kruibeke):

  • Meest kwetsbare bevolking: kinderen < 12 jaar, immuungecompromitteerde personen, zwangere vrouwen, vrouwen die borstvoeding geven of wensen zwanger te worden:
    • afgeraden om zelf-geteelde groenten of fruit te consumeren;
    • adviezen voor de algemene bevolking hieronder opvolgen.
  • Algemene bevolking
    • aangeraden om zelfgeteelde groenten of fruit met mate te consumeren en dus een goede mix aan te houden met groenten of fruit die gekocht zijn. De groenten of fruit moeten steeds goed gewassen worden voor consumptie;
    • De consumptie van zelf geteeld kleinvee wordt afgeraden;
    • Drink geen grondwater als drinkwater;
    • Gebruik geen grondwater uit ondiepe putten om de moestuin te irrigeren of om een zwembad te vullen;
    • Gebruik geen compost samengesteld met materiaal uit de eigen tuin;
    • Pas een goede hygiëne toe:
    • Voor uzelf: handen wassen, zeker voor de maaltijd;
    • In uw binnen-omgeving: kuisen met nat;
    • Verstuiving van braakliggende grond zo veel als mogelijk vermijden;
    • Geen eigen-geteelde eieren consumeren.

In een zone van 3 km (NIET voor inwoners Kruibeke): 

Wie woont binnen een zone van 3 kilometer rond de site en 12 jaar of ouder is, zal zich vrijwillig kunnen aanmelden voor een bloedafname. Alle info hierover via PFOS-vervuiling: bloedstaalnames | Vlaanderen.be

In een zone van 5 km (voor Kruibeke ca zone Hogenakkerhoek: zie kaart)

  • Geen eigen geteelde eieren consumeren.

In een zone van 5 km tot 10 km (voor Kruibeke ca tot Bazel centrum en E17 afrit Haasdonk/Bazel: zie kaart)

  • Max 1 eigen geteeld ei consumeren per persoon per week.

In heel Vlaanderen

  • Gezonde voeding is voor iedereen belangrijk: cf. de aanbevelingen in de voedingsdriehoek. Gebruik daarbij een mix van voeding van verschillende bronnen (winkel, zelf-geteeld, …)

Op kaart

  • Bekijk hier op de detailkaart de perimeters van 5 en 10 km op grondgebied Kruibeke.
  • Ook de plattegrond van lokaal bestuur Zwijndrecht is als bijlage beschikbaar: hier zie je de zones van 1,5 km rond de 3M-site (volledig op grondgebied Zwijndrecht, niet op grondgebied Kruibeke). 

Kennisopbouw en verder onderzoek

Onder de coördinatie van opdrachthouder Karl Vrancken zijn onderzoeken gestart om de verspreiding van PFAS in de regio en daarbuiten verder in kaart te brengen. Vanuit Zorg en Gezondheid wordt daarvoor op korte termijn een eerste bloedafname en -onderzoek georganiseerd. Monstername met het oog op PFOS-analyse ie zeer gevoelig aan crosscontaminatie. Daarom werkte OVAM/VITO een staalnameprotocol t.a.v. staalnemende labo's uit.

Voor Kruibeke werden op dit moment de locaties geïnventariseerd waar mogelijks staalnames nuttig zijn. Zo wordt onder meer gekeken naar terreinen waar de brandweer in het verleden grote blusactiviteiten met fluorhoudend blusschuim (oa voor auto- en industriebranden) heeft gehouden.

Voor de site van de nieuwe brandweerkazerne in Kruibeke heeft het college van burgemeester en schepenen opdracht gegeven, in nauw overleg met de Hulpverleningszone Waasland, om bodemstalen te laten nemen op het onverhard terrein naast de voormalige kazerne. Op basis van de eerste resultaten wordt nu advies ingewonnen bij de bodemdeskundige en OVAM.

Meer info en updates

  • Via deze website: Als er gaandeweg meer data en inzicht beschikbaar komt, worden deze maatregelen afgezwakt of verstrengd in tijd, ruimte en inhoud. Je leest hierover de meest recente updates telkens op deze pagina.
  • Via het lokaal bestuur Zwijndrecht: Op woensdag 16 juni 20 uur werd een speciale algemene commissie gepland over de PFAS problematiek. Schepen van Leefmilieu Zwijndrecht en deskundigen van o.a. Ovam, Agentschap Zorg en Gezondheid en het kabinet van minister Demir gaven een toelichting over de PFAS problematiek rond het bedrijf 3M. Je kan de commissie herbekijken via Herbekijk de algemene commissie over de PFAS-problematiek rond het bedrijf 3M Belgium - Gemeente Zwijndrecht.  
  • Een overzicht van veelgestelde vragen en antwoorden: PFOS-vervuiling: voorzorgsmaatregelen | Vlaanderen.be
  • Voor algemene vragen rond PFAS kunt u terecht op het e-mailadres: pfas@vlaanderen.be
  • Lokaal contactpunt: Het heeft op dit moment geen zin om de lokale milieudienst hierover te contacteren. Ook zij zijn in afwachting van de verdere onderzoeken en resultaten vanuit het Agentschap Zorg en Gezondheid. 
  • Onderaan dit bericht vind je ook de bewonersbrief die in week 25 in Kruibeke, Bazel en Rupelmonde werd verspreid. 

Bijlagen

  • Kruibeke perimeter 5 en 10 km 1,1 Mb pdf
  • Zwijndrecht perimeter 5km PFOS.jpg 207,3 Kb
  • Bewonersbrief PFOS week 25 Kruibeke 1,1 Mb pdf