Stemmen bij verkiezingen

Inhoud

België kent verkiezingen op vijf bestuursniveaus:

  1. Europese verkiezingen: we kiezen vertegenwoordigers voor het Europees Parlement
  2. Federale verkiezingen: we kiezen vertegenwoordigers voor de Kamer van Volksvertegenwoordigers
  3. Vlaamse verkiezingen: we kiezen vertegenwoordigers voor het Vlaams Parlement
  4. Provinciale verkiezingen: we kiezen vertegenwoordigers voor de Provincieraad
  5. Gemeentelijke verkiezingen: we kiezen vertegenwoordigers voor de Gemeenteraad.

Europese, Federale en Vlaamse verkiezingen vallen voortaan altijd samen. Ook de provincie- en gemeenteraadsverkiezingen vallen telkens samen.

Een EU-onderdaan kan zijn stem uitbrengen bij de Europese verkiezingen en de gemeenteraadsverkiezingen.
Niet-Belgen van buiten de Europese Unie kunnen deelnemen aan de gemeenteraadsverkiezingen.

! NIEUW Voor de verkiezing van het Europees Parlement zijn jongeren die de leeftijd van 16 jaar bereikt hebben op 9 juni 2024 onderworpen aan de stemplicht.

Voorwaarden

Als Belg ben je stemgerechtigd als je aan de volgende voorwaarden voldoet:

  • Je moet minstens 18 jaar (16 jaar bij Europese verkiezingen) zijn ten laatste op de dag van de verkiezingen (leeftijdsvoorwaarde).
  • Je mag niet geschorst of uitgesloten zijn van het kiesrecht.
  • Je moet ingeschreven zijn in het bevolkingsregister van jouw gemeente, ten laatste op de dag dat de kiezerslijst wordt afgesloten (inschrijvingsvoorwaarde).

Een EU-onderdaan of niet-Belg van buiten de Europese Unie die wil deelnemen aan de verkiezingen moet zich eerst laten inschrijven in de kiezerslijsten. Eenmaal hij zich geregistreerd heeft, is hij vanaf de leeftijd van 18 jaar eveneens verplicht deel te nemen.

Procedure

Iedere persoon die in de kiezerslijst ingeschreven is, wordt opgeroepen om zich aan te dienen in het stembureau. 

Waar stemmen?

Je moet stemmen in de gemeente waar je bent gedomicilieerd ten laatste op de datum van het vastleggen van de kiezerslijsten. Die gemeente moet jouw oproepingsbrief versturen ten laatste 15 dagen voor de start van de verkiezingen. Als je bent verhuisd na het vastleggen van de kiezerslijsten, dan wordt de oproepingsbrief verzonden naar jouw vorige adres.

Je kan alleen stemmen in het stemlokaal dat in je brief staat.

  • Stembureau 27: Kruibeke, O.L.Vrouwplein 18 - Ontmoetingscentrum De Brouwerij - Ingang via bibliotheek 
  • Stembureau 28: Kruibeke, O.L.Vrouwplein 18 - Ontmoetingscentrum De Brouwerij - Ingang via bibliotheek
  • Stembureau 29: Kruibeke, O.L.Vrouwplein 18 - Ontmoetingscentrum De Brouwerij - Ingang via bibliotheek
  • Stembureau 30: Kruibeke, O.L.Vrouwplein 18 - Ontmoetingscentrum De Brouwerij - Ingang via bibliotheek
  • Stembureau 31: Kruibeke, O.L.Vrouwplein 18 - Ontmoetingscentrum De Brouwerij - Ingang via gemeentehuis (plein brandweer)
  • Stembureau 32: Kruibeke, O.L.Vrouwplein 18 - Ontmoetingscentrum De Brouwerij - Ingang via gemeentehuis (plein brandweer)
  • Stembureau 33: Bazel, Beekdam - Sporthal - Ingang via zijpoort (rechts)
  • Stembureau 34: Bazel, Beekdam - Sporthal - Ingang via zijpoort (rechts)
  • Stembureau 35: Bazel, Beekdam - Sporthal - Ingang via hoofdingang (links)
  • Stembureau 36: Bazel, Beekdam - Sporthal - Ingang via hoofdingang (links)
  • Stembureau 37: Rupelmonde, Zoete Moederstraat 30 - Vrije basisschool Sint-Jan Berchmans - Ingang via schoolpoort
  • Stembureau 38: Rupelmonde, Zoete Moederstraat 30 - Vrije basisschool Sint-Jan Berchmans - Ingang via schoolpoort
  • Stembureau 39: Rupelmonde, Zoete Moederstraat 30 - Vrije basisschool Sint-Jan Berchmans - Ingang via schoolpoort
  • Stembureau 40: Bazel, Kruibekestraat 58/A - Woonzorgcentrum Wissekerke - Ingang via hoofdingang

Wanneer stemmen?

De eerstvolgende verkiezingen worden georganiseerd op zondag 9 juni 2024. De kieslocaties zijn open van 8 tot 16 uur. 

Om wachttijden te voorkomen, raden we aan om op het uur te komen dat in je brief staat. Zo komt niet iedereen op hetzelfde tijdstip.

Wat meebrengen

  • oproepingsbrief
  • identiteitskaart

Je hebt jouw oproepingsbrief niet ontvangen?

Heb je 15 dagen voor de verkiezingsdag nog steeds geen oproepingsbrief ontvangen of ben je jouw oproepingsbrief kwijt? Dan kan je een duplicaat aanvragen bij de dienst Burgerlijke stand (zonder afspraak). 
Op de dag van de verkiezingen (8u - 16u) kan je terecht bij de dienst Bevolking voor een duplicaat. Op deze oproepingsbrief wordt ‘DUPLICAAT’ vermeld door het gemeentebestuur.

Je hebt geen oproepingsbrief en geen duplicaat?

Het kiesbureau mag een kiezer, die op de kiezerslijst is ingeschreven, tot de stemming toelaten zelfs als hij zijn oproepingsbrief niet bij heeft, maar dit kan enkel op vertoon van zijn identiteitskaart.

Je hebt op de dag van de verkiezingen jouw identiteitskaart verloren?

Op de dag van de verkiezingen kan je het verlies van jouw identiteitskaart aangeven op de dienst bevolking (8u - 16u). Die geeft jou dan een voorlopig bewijs van identiteit. Dat identiteitsdocument kan je vervolgens gebruiken om te stemmen.

Uitzonderingen

Afwezigheid op de dag van de verkiezingen

Het is echter mogelijk dat je je, om uiteenlopende redenen, op de dag van de verkiezingen niet naar het stembureau kunt begeven om jouw stem uit te brengen.

Met volmacht

Bij voorkeur ga je stemmen door een volmacht te geven aan een andere kiezer. Hoe een volmacht geven?

Zonder volmacht

Je kan ook niet stemmen met een geldig afwezigheidsattest. Hiervoor moet je voor volgende documenten zorgen:

  • jouw oproepingsbrief
  • een bewijs van jouw afwezigheid
Reden voor afwezigheid Bewijsstuk
Je bent om medische redenen niet in staat om naar het stembureau te gaan of niemand kan je ernaartoe voeren.doktersattest
Je kan niet deelnemen om beroepsredenen (binnenland of buitenland).werkgeverattest 
Je bent zelfstandige attest van burgemeester of afgevaardigde (via Dienst Burgerlijke Stand) mits voorlegging ondernemingsnummer
Je bevindt je in een toestand van vrijheidsbeneming door een rechterlijke maatregel.attest van de strafinrichting
Je kan niet stemmen door je geloofsovertuiging.attest van de organisator van de religieuze activiteit
Je bent student en kan niet stemmen om studieredenen.attest van de onderwijsinstelling 
Je bent op vakantie om privéredenen.

In het buitenland: 

een bewijs van de reis (kopie ticket, reserveringsbewijs…)

Geen bewijs? Dan kan je "Getuigschrift van verblijf in het buitenland" laten afstempelen in het buitenland op de dag van de verkiezing.

In het binnenland: 

Je bent verplicht om je vakantie te onderbreken en te komen stemmen.

Je hebt drie mogelijkheden om dit te bezorgen:

  • Je geeft deze documenten vóór de verkiezingen af bij het onthaal in het gemeentehuis. 
  • Of je laat iemand de documenten bezorgen op de dag van de verkiezingen in het stembureau vermeld op jouw oproepingsbrief.
  • Na de verkiezingen moet je jouw oproepingsbrief met een brief waarin je de redenen uiteenzet bezorgen aan de vrederechter. (Meulenbroekstraat 20 – 9220 Hamme)

De vrederechter oordeelt nadien of je gewettigd afwezig was. Let op, bij geen geldig bewijs van afwezigheid zal de politierechter bepalen welke boete je krijgt.

Regelgeving

https://verkiezingen.fgov.be/

Meer info

Recht op terugbetaling of gratis treinbiljet

Kiezers die verblijven of werken in een andere gemeente dan waar ze moeten stemmen kunnen in bepaalde gevallen een verplaatsingsvergoeding krijgen:

  • Je kan gebruik maken van de diensten van NMBS. In dit geval kan je bij vertrek een vrijbiljet krijgen door je oproepingsbrief, identiteitskaart en andere bewijstukken voor te leggen in het station. Bij terugkeer moet je een behoorlijk afgestempelde oproepingsbrief kunnen voorleggen. Het vervoersbewijs is geldig van de vrijdag voor de verkiezingen tot en met de eerste maandag erna.
  • In andere gevallen, of als je een treinbiljet hebt gekocht, kan je online een aanvraag voor een verplaatsingsvergoeding indienen. Je krijgt dan het equivalent van het treinticket tussen beide gemeenten terugbetaald, ongeacht welk vervoersmiddel je gebruikte. 

Een verplaatsingsvergoeding aanvragen kan uitsluitend online.

De link naar het aanvraagformulier zal beschikbaar zijn vanaf 10 juni 2024 tot uiterlijk 9 september 2024.

Meer info:

https://verkiezingen.fgov.be/kiezers/verplaatsingvergoedingen

Bijlagen

  • Getuigschrift van verblijf in het buitenland_20240609.docx 22,3 Kb

Reglementen en bekendmakingen